Przejdź do treści

Dowody algebraiczne

Dowody nierówności i równości algebraicznych. Przekształcasz wyrażenie tak, by zobaczyć w nim kwadrat albo sumę kwadratów, a punktowany jest cały zapis rozumowania, nie sama teza.

Występowanie na egzaminach

Ten dział to średnio 0,8 zadania i 2,4 pkt na arkuszu.

Na obrzeżach miasta znajduje się jezioro, na którym postanowiono stworzyć tor regatowy. Na podstawie dostępnych map wymodelowano w pewnej skali kształt linii brzegowej jeziora w kartezjańskim układzie współrzędnych za pomocą fragmentów wykresów funkcji oraz (zobacz rysunek). Funkcje oraz są określone wzorami oraz .
Początek toru postanowiono zlokalizować na brzegu jeziora w miejscu, któremu odpowiada w układzie współrzędnych punkt .

matemator.pl -3 -2 -1 1 2 3 0 -1 1 2 3 4 5 x y y = g(x) y = f(x) P


Niech będzie punktem leżącym na wykresie funkcji .

Wykaż, że odległość punktu od punktu wyraża się wzorem



gdzie jest pierwszą współrzędną punktu .

Czy Twoja odpowiedź jest poprawna?

  1. 1
    Punkt leży na wykresie funkcji , więc ma współrzędne . Stosujemy wzór na odległość dwóch punktów dla :
  2. 2
    Zauważamy, że . Kwadrat różnicy rozwijamy ze wzoru :
  3. 3
    Obliczamy kwadrat trójmianu:
  4. 4
    Podstawiamy to do wyrażenia pod pierwiastkiem i porządkujemy:
  5. 5
    Zatem:

Lista zadań

Co trzeba umieć przed maturą

  • Dowodzenie nierówności przez przekształcenia równoważne
  • Wykorzystanie tego, że kwadrat liczby rzeczywistej jest nieujemny
  • Wzory skróconego mnożenia w dowodach
  • Nierówności z warunkiem, np. albo
  • Dowodzenie równości wynikających z podanego warunku

Najczęstsze pytania

Najczęściej przenosisz wszystko na jedną stronę i przekształcasz różnicę tak, by zobaczyć w niej kwadrat albo sumę kwadratów. Kwadrat liczby rzeczywistej nigdy nie jest ujemny, więc to zamyka dowód.

Nie. Przykłady mogą co najwyżej obalić tezę, gdy któryś z nich jej przeczy. Dowód musi obejmować wszystkie przypadki, więc prowadzi się go na oznaczeniach ogólnych.