Statystyka
Średnia, mediana, dominanta i odchylenie standardowe oraz odczytywanie danych z tabel i diagramów. Dział, w którym najczęściej myli się średnią zwykłą ze średnią ważoną.
Występowanie na egzaminach
Najnowsze zadania z tego tematu na egzaminach CKE
Zobacz wszystkie zadania- Matura podstawowa czerwiec 2026 (F. 2015), zadanie 24W pewnej miejscowości zlokalizowane są dwie szkoły. W pierwszej z nich jest trzy razy więcej uczniów niż w…
- Matura podstawowa czerwiec 2026 (F. 2015), zadanie 25Na diagramie przedstawiono wyniki sprawdzianu z matematyki w pewnej klasie maturalnej. Na osi poziomej podano…
- Matura podstawowa czerwiec 2026, zadanie 29W pewnej miejscowości zlokalizowane są dwie szkoły. W pierwszej z nich jest trzy razy więcej uczniów niż w…
- Matura podstawowa czerwiec 2026, zadanie 30Na diagramie przedstawiono wyniki sprawdzianu z matematyki w pewnej klasie maturalnej. Na osi poziomej podano…
- Matura podstawowa maj 2026 (F. 2015), zadanie 25Średnia arytmetyczna trzech liczb: a, b, c, jest równa 2. Średnia arytmetyczna czterech liczb: d, e, f, g,…
- Matura podstawowa maj 2026, zadanie 31Nauczyciel matematyki po każdym sprawdzianie porównuje wyniki uzyskane przez uczniów dwóch klas: klasy IV A…
- Matura podstawowa maj 2026, zadanie 32Średnia arytmetyczna trzech liczb: a, b, c, jest równa 2. Średnia arytmetyczna czterech liczb: d, e, f, g,…
- Matura podstawowa marzec 2026, zadanie 30Wykładowca akademicki, aby ustalić oceny semestralne, oblicza średnie ważone ocen otrzymanych przez…
Najnowsze zadania z tego tematu na egzaminach CKE
Zobacz wszystkie zadania- Egzamin ósmoklasisty czerwiec 2026, zadanie 1Na stronie internetowej szkoły zamieszczono diagram słupkowy przedstawiający liczbę finalistów konkursów…
- Egzamin ósmoklasisty maj 2026, zadanie 1Test z matematyki składa się z 40 zadań. Na diagramie przedstawiono procentowy podział liczby zadań w teście…
- Egzamin ósmoklasisty maj 2026, zadanie 9Średnia arytmetyczna dwóch liczb x i y jest równa 4, a średnia arytmetyczna trzech liczb x, y, z jest równa…
- Egzamin ósmoklasisty styczeń 2026, zadanie 1Na diagramie przedstawiono zysk pewnej firmy w kolejnych kwartałach 2024 roku. Oceń prawdziwość podanych…
- Egzamin ósmoklasisty styczeń 2026, zadanie 10Na tablicy zapisano osiem liczb całkowitych dodatnich, których średnia arytmetyczna jest równa 9. Dokończ…
- Egzamin ósmoklasisty czerwiec 2025, zadanie 1Robert rozpoczął czytanie książki we wtorek i zakończył w sobotę. W tabeli podano liczbę stron, które Robert…
- Egzamin ósmoklasisty maj 2025, zadanie 4Średnia arytmetyczna czterech liczb a, b, c, d jest równa 9, a średnia arytmetyczna dwóch liczb e i f jest…
- Egzamin ósmoklasisty grudzień 2024, zadanie 7Uczniom klas ósmych zadano pytanie: „Z którego portalu internetowego korzystasz najczęściej?”. Każdy z…
Co trzeba umieć przed maturą
- Średnia arytmetyczna, ważona i geometryczna
- Mediana i dominanta zestawu danych
- Wariancja i odchylenie standardowe
- Odczytywanie danych z tabel, diagramów słupkowych i kołowych
- Wnioskowanie o zestawie danych po zmianie jednej wartości
Wzory
Wzory z karty maturalnej dotyczące tego działu. Całą kartę otworzysz przyciskiem „Wzory” na górze strony.
Parametry danych statystycznych
Średnia arytmetyczna
z liczb jest równa:
Średnia geometryczna
z liczb nieujemnych jest równa:
Średnia kwadratowa
z liczb jest równa:
Nierówności między średnimi liczbowymi
Niech będą liczbami nieujemnymi. Wtedy (przy powyższych oznaczeniach) prawdziwe są nierówności:
Ponadto równość pomiędzy tymi średnimi liczbowymi zachodzi wtedy i tylko wtedy, gdy .
Średnia ważona
z liczb , którym przypisano dodatnie wagi – odpowiednio: , jest równa:
Mediana
Medianą uporządkowanego w kolejności niemalejącej zbioru danych liczbowych jest:
— dla nieparzystych: (środkowy wyraz ciągu);
— dla parzystych: (średnia arytmetyczna dwóch środkowych wyrazów ciągu).
Wariancja i odchylenie standardowe
Wariancja danych liczbowych o średniej arytmetycznej jest równa:
Prawdziwa jest też równość:
Odchylenie standardowe jest pierwiastkiem kwadratowym z wariancji:
Najczęstsze pytania
Średnia to suma wszystkich wartości podzielona przez ich liczbę, a mediana to wartość środkowa po uporządkowaniu danych. Mediana nie reaguje na pojedyncze skrajne wyniki, dlatego bywa lepszym opisem zestawu z odstającą wartością.
Porządkujesz dane niemalejąco i bierzesz średnią arytmetyczną dwóch środkowych wyrazów.